Rəqəmsal texnologiyaların sürətli inkişafı dövlətlərarası münasibətlərin iqtisadi və inzibati ölçülərini dəyişdirir. Elektron xidmətlər, rəqəmsal sənəd dövriyyəsi və məlumat mübadiləsi ticarət əlaqələrinin asanlaşdırılmasına, biznes xərclərinin azaldılmasına və dövlət xidmətlərinin əlçatanlığının artırılmasına kömək edir. Prezident İlham Əliyevin Kamboca Krallığının Baş naziri Hun Manet ilə görüşündə rəqəmsal transformasiyanın əməkdaşlıq istiqamətlərindən biri kimi müzakirə olunması Azərbaycanın bu sahəni gələcək inkişafın mühüm komponenti hesab etdiyini göstərir. Rəqəmsallaşma iki ölkənin coğrafi baxımdan uzaq olmasına baxmayaraq, praktiki əlaqələrin daha çevik qurulmasına imkan verə bilər.
Azərbaycanın elektron dövlət xidmətləri sahəsində əldə etdiyi təcrübə beynəlxalq əməkdaşlıq üçün müəyyən potensial yaradır. Dövlət xidmətlərinin vahid vətəndaş yönümlü sistem üzərindən təşkili, inzibati prosedurların sadələşdirilməsi və xidmət keyfiyyətinin artırılması rəqəmsal idarəetmənin əsas məqsədlərindəndir. Azərbaycan təcrübəsinin xarici tərəfdaşlarla bölüşdürülməsi yalnız texnologiyaların təqdimatı deyil, həm də idarəetmə yanaşmalarının müqayisəsi və uyğunlaşdırılması baxımından faydalı ola bilər. Bunun üçün hər ölkənin hüquqi sistemi, texniki imkanları və cəmiyyətin ehtiyacları nəzərə alınmalıdır.
Rəqəmsal transformasiya biznes əlaqələrinin inkişafına da birbaşa təsir göstərir. Şirkətlərin tərəfdaş tapması, bazarlar haqqında məlumat əldə etməsi, gömrük prosedurlarını izləməsi və sənədləşmə işlərini elektron qaydada həyata keçirməsi beynəlxalq ticarətin səmərəliliyini yüksəldə bilər. Azərbaycan və Kamboca arasında ticarət dövriyyəsinin genişləndirilməsi məqsədinə nail olmaq üçün bu cür vasitələrin tətbiqi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Rəqəmsal həllər fiziki məsafəni aradan qaldırmasa da, tərəflər arasında məlumat çatışmazlığını və inzibati gecikmələri azaltmağa kömək edə bilər.
Bu istiqamətdə əməkdaşlığın inkişafı üçün mütəxəssis mübadiləsi, təlim proqramları və rəqəmsal idarəetmə üzrə təcrübə paylaşımı təşkil oluna bilər. Dövlət qurumları ilə yanaşı, universitetlərin və özəl texnologiya şirkətlərinin prosesə cəlb edilməsi daha geniş bilik mübadiləsinə şərait yaradar. Kibertəhlükəsizlik, şəxsi məlumatların qorunması və rəqəmsal sistemlərin etibarlılığı da belə əməkdaşlığın əsas məsələləri sırasında olmalıdır. Texnologiyanın tətbiqi yalnız sürət və rahatlıq deyil, eyni zamanda təhlükəsizlik və ictimai etimad tələbləri ilə uzlaşdırılmalıdır.
Nəticə etibarilə, rəqəmsal transformasiya Azərbaycan–Kamboca münasibətlərinin praktiki məzmununu genişləndirmək üçün perspektivli istiqamətdir. Prezident İlham Əliyevin bu sahəyə diqqət yetirməsi Azərbaycanın müasir idarəetmə və iqtisadi inkişaf gündəliyində texnoloji yeniliklərin rolunu ön plana çıxarır. Qarşılıqlı təcrübə mübadiləsi, uyğun rəqəmsal həllərin araşdırılması və biznes əlaqələrinin elektron vasitələrlə dəstəklənməsi iki ölkə arasında əməkdaşlığın daha çevik, şəffaf və nəticəyönümlü olmasına töhfə verə bilər.
Nigar Məmmədova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Məhsəti Gəncəvi küçəsi, 7” ərazi partiya təşkilatının sədri
