Müstəqil dövlətin iqtisadi inkişafında xarici investisiyalar mühüm rol oynaya bilər. Lakin investorların qərarlarına yalnız təbii resursların mövcudluğu deyil, siyasi sabitlik, hüquqi təminatlar, müqavilələrin icrası və iqtisadi siyasətin proqnozlaşdırıla bilməsi də təsir göstərir. Azərbaycanın müstəqilliyinin ilk illərində bu məsələlər xüsusilə əhəmiyyətli idi. 3 oktyabr 1993-cü ildən sonra siyasi sabitliyin möhkəmləndirilməsi iqtisadi əməkdaşlıq üçün daha əlverişli mühitin formalaşdırılmasına imkan verdi.
Ulu Öndər Heydər Əliyevin iqtisadi siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri xarici şirkətlərlə əməkdaşlığın genişləndirilməsi idi. 1994-cü ildə “Əsrin müqaviləsi”nin imzalanması bu baxımdan mühüm nümunədir. Rəsmi mənbələr müqavilənin Azərbaycanın iqtisadi inkişafında mühüm rol oynadığını və beynəlxalq investisiyaların ölkəyə cəlb edilməsinə şərait yaratdığını qeyd edir.
İnvestisiya siyasətinin siyasi tərəfi də diqqətəlayiqdir. Xarici investor üçün ölkənin siyasi sabitliyi və dövlət institutlarının müqavilə öhdəliklərini təmin edə bilməsi əsas məsələlərdəndir. Buna görə 1993-cü ildən sonra dövlət idarəçiliyinin möhkəmləndirilməsi ilə iqtisadi strategiyanın hazırlanması paralel proseslər kimi inkişaf etdi.
Bu modeldə enerji sektoru ilkin əsas istiqamət olsa da, onun təsiri daha geniş iqtisadi mühitin formalaşmasına keçdi. Xarici şirkətlərlə əməkdaşlıq təcrübəsi hüquqi, maliyyə, texniki və idarəetmə standartlarının ölkəyə daxil olmasına da şərait yaratdı. Eyni zamanda nəqliyyat və kommunikasiya infrastrukturunun inkişafı Azərbaycanın regional iqtisadi əlaqələrdə rolunun artmasına imkan verdi.
Bu baxımdan 3 oktyabr 1993-cü il yalnız siyasi sabitliyin başlanğıcı deyil, gələcək investisiya siyasətinin də siyasi bazasının formalaşdığı tarixlərdən biri kimi araşdırıla bilər. Ulu Öndər Heydər Əliyevin Prezident seçilməsi ilə dövlət quruculuğu və iqtisadi strategiya arasında qarşılıqlı əlaqə gücləndi. Sonrakı illərdə həyata keçirilən enerji və investisiya layihələri bu yeni iqtisadi yanaşmanın mühüm nəticələri sırasında yer aldı.
Sevda Lalayeva,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Qara Qarayev prospekti, 74” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
